الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
62
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
روشن است و نياز به هيچگونه تقدير و تاويلى ندارد . توضيح اينكه از آيات مختلف قرآن و روايات اسلامى استفاده مىشود كه اعمال انسان در آن روز به صورتهاى مناسبى مجسم شده ، و در برابر او ظاهر مىشوند ، او به راستى اعمال خويش را مىبيند ، و از مشاهده منظره اعمال بدش در وحشت و ندامت و حسرت فرو مىرود ، و از ديدن اعمال حسنه اش شاد و مسرور مىگردد ، و اصولا يكى از بهترين پاداشهاى نيكوكاران ، و يكى از بدترين كيفرهاى بدكاران همين اعمال مجسم آنها است كه همراهشان خواهد بود . در آيه 49 سوره كهف مىخوانيم : وَوَجَدُوا ما عَمِلُوا حاضِراً : « آنچه را انجام داده بودند حاضر مىبينند » و در آخرين آيات سوره زلزال آمده است : فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ خَيْراً يَرَه وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَه : « هر كس به اندازه ذرهاى كار نيك كرده باشد آن را مىبيند ، و هر كس به اندازه ذرهاى كار بد كرده باشد آن را نيز مىبيند » . و اين از شگفتيهاى عالم قيامت است كه اعمال آدمى در آنجا مجسم مىگردد و انرژيها تبديل به ماده شده جان مىگيرد . تعبير به « دَّمَتْ يَداه » ( دو دست او آن را از پيش فرستاده ) به خاطر آن است كه انسان غالب كارها را با دست انجام مىدهد ، ولى مسلما منحصر به اعمال دست نيست ، بلكه آنچه با زبان و چشم و گوش نيز انجام مىدهد همه مشمول اين قانون است . قرآن قبل از رسيدن آن روز به ما هشدار داده مىگويد : « بايد هر كس بنگرد كه براى آن روز چه از پيش فرستاده » ؟ « وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ ما قَدَّمَتْ لِغَدٍ » ( حشر - 18 ) . به هر حال كفار بعد از آنكه اعمال تمام عمر خود را همه در برابر خويش حاضر مىبينند آن چنان در اندوه و حسرت فرو مىروند كه مىگويند اى كاش